zaterdag 21 oktober 2017

19 Oktober 2017 : koperwieken-bezemwagen.

We fietsen in alle vroegte naar de vinkenbaan, maar horen niet meer de massale roepjes van Koperwieken waarmee we gisteravond naar huis fietsten. Kennelijk dus wel wegtrek in de regio maar geen aanvulling vanuit de herkomstgebieden. Wel af en toe een tik van een zanglijster maar dat was het wel. De fietstocht voltrok zich wel in nevelen. De wind was vrijwel geheel weggevallen en meteen begon er grondmist te ontstaan. Da's niet handig, want dat parelt flink aan de netten die er vervolgens als etalages van een juwelier uit komen te zien, vol met blinkende kleine parels...
Op de baan werd het bij begin van de ochtendschemer echter een heel ander verhaal. de één na de andere merel verscheen in het hout achter het slag. Op het maximale punt telde Jan er 34 tegelijkertijd. Ze wilden echter niet het slag op, een effect dat je heel vaak meemaakt als het gras zo zwaar nat is van de dauw. Daar houden ze echt totaal niet van.
Maar.... een signaal voor wat er op het eiland gaande is en wat er komt binnenvallen is het wel ! En dus zijn we uiteindelijk toch druk geweest als kleine baasjes en liep het de hele dag lekker door met de vangsten.
Wat bij de vangsten vandaag wel opviel was dat er weliswaar veel vogels op het eiland zaten, maar dat eigenlijk alleen de merels en de roodborsten in trekconditie verkeerden. De meeste individuen van de overige soorten hadden geen aangelegd trekvet en een afgevlakte vliegspier.


Foto : Fitis (Phylloscopus trochilus), een behoorlijk laat exemplaar met een ietwat vaal kleed. Toch te klein voor een Noordse Fitis (ssp. trochilus acredula).


Foto: Merel-man met teken in en rond de mondhoeken.


Foto: de eerste signalen van drukte.... koffiestilleven.


Foto: Koolmees (Parus major) met gezwel ontstaan door vogelpokken.

Aan het eind van de middag trokken we de conclusie dat het niet rustiger zou worden voor het laatste daglicht ons zou hebben verlaten en zijn Jan Visser en André Willem Faber alvast naar de Zwaluw gefietst om eten te koken. In de eerste ronde die Holmer en ik daarna liepen haalde ik een eerstejaars man sperwer uit het dijknetje met daarnaast hangend ook nog eens een Beflijster....


Foto : Beflijster, man, eerstejaars.


Foto: Sperwer, man, eerste kalenderjaar.

En dan heb je een typische soort als de Spreeuw die die plannen lijkt door te hebben en je eens even lekker gaat zitten uitdagen... Met andere woorden : tijdens de voorlaatste ronde kwamen hele hordes van een paar duizend Spreeuwen de baan opgevlogen in een net even iets ander vluchtpatroon dan we meestal zien. De vogels gaan dan wel fantastisch aan het 'bollen' maar landen dan in de struiken en beginnen daarna, in plaats van nerveus op te vliegen en springen, zich horizontaal door de struiken te verplaatsen. En dat is nou net de ultieme manier waarop je ze in de netten kunt krijgen... vervolgens komt er nog een tweetal extra groepen van naar schatting ieder 200 spreeuwen aanvliegen die net achter het hout in de struiken gaan zitten. Dat bleken er later dus 200 + 200 - circa 35 te zijn... In het rietnet bij die struiken hing in het donker bij de laatste ronde nog even een dertigtal spreeuwen en in de netten tussen de struiken waar die vele duizenden gingen zitten slechts 10. Dat is hoe het kan gaan met Spreeuwen, en altijd op het moment dat je er eigenlijk voor die dag doorheen zit en lekker naar de warme kachel en douche wil... Het werd dus flink doorwerken met naast die late spreeuwen ook nog veel exemplaren van andere soorten als merel en koperwiek. Om 23 uur hadden we een lekker opnieuw opgewarmde pan dampende nasi achter de kiezen en werd de dag nog even goed doorgenomen bij een snorrende kachel...


Foto: dat wordt overwerken....






Foto: Grote Barmsijs (Carduelis Flammea flammea).

Dagtotaal ( nieuw geringd/terug gevangen ) :
-----------------------------------------------

Sperwer 1 / -
Winterkoning 4 / -
Grote Bonte specht 1 / -
Spreeuw 41 / 1
Pimpelmees 5 / 4
Beflijster 1 / -
Koolmees 2 / 4
Merel 301 / 2
Baardman 1 / -
Koperwiek 59 / -
Fitis 1 / -
Zanglijster 15 / -
Tjiftjaf 8 / -
Roodborst 32 / 1
Siberische Tjiftjaf 1 / -
Heggenmus 2 / -
Bladkoning 1 / 1
Vink 2 / -
Zwartkop 30 / -
Keep 9 / -
Vuurgoudhaan 1 / 1
Grote Barmsijs 1 / -
Goudhaan 2 / -
Rietgors 2 / -
----------------------------------------------
Totaal: 537 exemplaren, 24 soorten, 14:30 uren

donderdag 19 oktober 2017

18 Oktober 2017 : late aankomst van vooral Koperwieken.

Na een nacht met heel rustig en gewoon zwoel te noemen vrijwel windstil weer begon de ochtend onverwachts rustig wat de vangsten betreft. In het donker zagen we nog diverse Gamma-uiltjes rondfladderen en hoorden we op de achtergrond zowaar nog Ruggenstreeppadjes knorren...
En als je dan met vrijwel windstil weer zit te wachten op het moment dat de eerste ronde wordt gelopen dan ben je onder deze omstandigheden dus meteen aan de beurt om flink te worden lekgestoken door de nog steeds talrijk aanwezige muggen.
De vangsten bestonden uit een allegaartje van van alles wat, een paar winterkoningen, merels, een paar roodborsten, zwartkoppen en koperwieken, maar daarnaast ook eerstelingen voor deze ringperiode zoals een wintertaling en een bokje.
En zo bleef het ook lang rustigjes aan doordruppelen met vogels. In de loop van de ochtend begon het op te vallen dat er wat meer mezen in het terrein zichtbaar waren. Aanvankelijk vooral Koolmezen, later ook Pimpels en er werd ook een groepje Zwarte mezen waargenomen. Na het verkrijgen van een geschikte lokker werd er een koolmees op het slag gezet en kon tijdens en na de excursie de ene na de andere mees worden gevangen met het slagnet waarvan we de slag steeds meer te pakken krijgen. De meeste koolmezen die we vingen waren toch nog steeds eigen vogels of in het nestkastenproject van het NIOO geringde vogels. Bij de Pimpels was het net andersom, daarvan vingen we meer ongeringde vogels dan reeds geringden. We zagen er echter veel meer in het veld rondscharrelen. Het is in ieder geval duidelijk dat de trekkende mezen die zich vorige week in het binnenland duidelijk manifesteerden inmiddels op het eiland waren aangekomen.

De excursie van vandaag werd bezocht door 10 personen die allen, jong en oud, voor de volle 100% in voorgaande jaren al eerder bij ons op bezoek waren geweest. Ze hebben kunnen genieten van het ringen van diverse soorten en gingen dus weer heel tevreden terug richting dorp.

Vanaf circa 13:30 uur kwamen er ineens meerdere groepjes vogels het eiland binnenvallen, vooral koperwieken, spreeuwen, maar ook kepen en vinken. Het leidde tot een korte flinke opleving van de vangsten. Daarna werd het weer redelijk stil, maar vanaf 16 uur kwamen er opnieuw flinke groepen tot een stuk of 60 Koperwieken het eiland op vallen. We wisten daarna tot in het donker nog heel wat van te vangen en al met al kunnen we dan toch onverwachts terugkijken op een vangdag met heel wat vogels. In de schemer hoorden we in korte tijd rondom ons heen weer de bekende roepjes van vertrekkende koperwieken. Het was massaal vertrek van vogels die in de middag pas waren aangekomen met toch nog heel goede condities...

Bij de fietstocht terug naar de Zwaluw bleek dat de wind inmiddels was omgebogen naar het Oosten en weer flink terug was van weggeweest. Dat gaat het weer van de komende dgen flink bepalen...

Dagtotalen (nieuw geringd / teruggevangen):
-------------------------------------------
Goudhaan 3 / 0
Vuurgoudhaan 3 / 0
Winterkoning 3 / 1
Tjiftjaf 7 / 0
Bladkoning 2 / 0
Zwartkop 11 / 1
Roodborst 10 / 2
Koolmees 3 / 7
Baardman 5 / 0
Pimpel 7 / 3
Heggenmus 1 / 0
Koperwiek 128 / 1
Bokje 1 / 0
Kramsvogel 1 / 0
Zanglijster 12 / 0
Merel 34 / 5
Spreeuw 5 / 0
Waterral 34 / 1
Wintertaling 1 / 0
Cettis zanger 0 / 2
Rietgors 0 / 1
-----------------------------------------
Totaal 271 nieuw geringd en 24 teruggevangen = 295 vogels

woensdag 18 oktober 2017

17 Oktober 2017 : Vlieland revisited...

Een paar dagen later dan mijn gewone planning ben ik gistermiddag voor de 2e najaarsperiode op Vlieland gearriveerd. Die late aankomst had een aanleiding, en gelukkig nu eens een keer een positieve.... Eergisteren moest er namelijk eerst nog even een afspraak met de heren Mick Jagger, Ron Wood, Keith Richards en Charlie Watts oftewel de firma Rolling Stones nagekomen worden, en dat was bepaald geen straf.... Voor mij de derde keer dat ik de heren zag optreden, maar voor mijn partner, Hanneke de eerste keer in de 55 jaar dat ze fan is van deze heren die hun band hebben opgericht in het jaar dat ik het levenslicht zag... Het was werkelijk wederom een ontzettend indrukwekkend en fenomenaal concert. O.k. ze missen af en toe eens een snaar of een noot, maar wat wil je... leeftijden tussen de 70 en 76 jaar !!!!!! Diep respect....








Maar goed, nu naar de vogels... DE oktoberperiode waar ieder jaar opnieuw zo naar wordt uitgekeken....

Of die verwachtingen dit jaar wel zo kunnen worden ingevuld staat nog maar te bezien, want we hebben me wel een seizoen te pakken ten aanzien van het weer zeg... Er zijn al een aantal vangdagen uitgevallen en diverse dagen vroegtijdig beëindigd omdat er of teveel wind stond, of te veel regen neerdaalde, of een combinatie van beide. Kortom, niet echt ideaal. Zo vertrokken we vanmorgen vroeg ook met gemengde gevoelens naar de vinkenbaan want er stond meteen in het donker al een wind te blazen uit Westelijke richting met 6 bft en uitschieters naar 7 bft...
Gelukkig is het hier op de vanglocatie dan weer zo dat we met de meeste netten bij die windrichting toch behoorlijk in de luwte zitten en er met aangepast controleer-protocol toch nog leuk gevangen kan worden. Al mis je dan de kleinste vogels....

Meteen in de eerste ronde haalde ik een Cetti's-zanger uit één van de netten. Wat thuis niet lukken wil moet dan maar weer hier gebeuren... Het was weliswaar een terugvangst, maar voor mij wel de eerste die ik weer in handen heb gehad na de ringreis naar Baskenland in 2013. En dan staat daarnaast nog het speciale verhaal dat ik thuis op mijn eigen ringbaan voor het eerst sinds 1992 dit jaar een broedpaartje van deze soort heb gehad waar broer Han de prachtigste foto's van heeft gemaakt maar waarvan ik er nog steeds niet eentje heb weten te ringen...




Foto's : Cetti's-zanger (Certhia Cetti)

Door toedoen van orkaan Ophelia hadden we overigens vanmorgen gedurende de eerste paar rondes langs de netten weer eens een merkwaardig natuurverschijnsel. Er was in West-europa door toedoen van die storm (die gisteren voor de westkust van Ierland naar het Noorden raasde) het nodige Saharazand meegekomen en dat zorgde bij een bepaalde reflectie in de lucht voor een bloedrood tot oranje gekleurde zon. We dachten even dat er zich zonder overleg met ons iets veel ernstiger had voltrokken en dat we tegen Mars aan zaten te kijken... Het gaf wel een heel eerie effect over het landschap.



Verder was het vandaag een dag met best wel aankomst van vogels, maar waarvan het merendeel op volle snelheid gewoon nog een eindje doorvloog, zoals duizenden spreeuwen die op volle snelheid laag door de polder knalden als ware het een goederentrein die in volle vaart een station passeert waar je op het perron vlak naast staat. Het suizende geluid dat zo'n groep produceert blijft indrukwekkend.

De waterrallen deden het hier vandaag net als gisteren weer heel erg leuk, ondanks het feit dat beide vangkooien er belabberd bijstonden. Aan het eind van de sessie heb ik 1 van beide kooien nog wat verder gemodificeerd zodat het nu afwachten wordt of vangsten nog beter zullen worden...

Dagtotalen ( nieuw geringd / teruggevangen) :
----------------------------------------------

Zwartkop 11 / 0
Roodborst 4 / 2
Pimpel 1 / 1 (NIOO)
Vink 4 / 0
Koperwiek 32 / 0
Merel 44 / 3
Waterral 14 / 0
Cetti'szanger 0 / 1
Tjiftjaf 0 / 1
----------------------------------------------
Totaal 110 vogels nieuw geringd en 8 terug-
gevangen = 118 vogels.


Oh ja, tijdens de excursie merkte 1 van de deelnemers nog een in de polder jagende boomvalk op. Best wel een late waarneming...

zaterdag 16 september 2017

Vlieland 15 September 2017 : verandering van weer brengt...

verandering van vangsten....

Er stond vanmorgen rond 05:30 uur nog best wel een stevige bries toen we naar de Vinkenbaan fietsten, maar dan wel uit de Westelijk tot noord-westelijke hoek die best wel voor luwte zorgt op de netten die bij deze richting dekking krijgen van de struiken.

Bij de schemering merkten we tijdens het onder het genot van een eerste ronde koffie dat het gewoon al lekker zwoel aanvoelde tussen de struiken. De wind zakte terug, en dat hadden we dagenlang niet zo beleefd. Er kon dus meteen al een jas uit. Net voor het lopen van de eerste ronde arriveert onze extra assistent van vandaag, Frans Schepers en ook hij beaamt meteen dat het toch wel zweten is om dat hele eind van het dorp hierheen te komen...

De eerste ronde levert meteen de derde Sperwergrasmus van dit seizoen op. Wederom , haast vanzelfsprekend, een eerstejaars vogel. Errug leuk weer.. De tweede ronde was meteen zoals gebruikelijk een stuk drukker. In die ronde ook nog eens een keer een Draaihals en een eerstejaars Zwartkop met een BRUSSELS-ring..... ook horen we een paar goudhaantjes in de struiken en hangt er daarvan ook eentje in een mistnet.

Na wat rustiger rondjes met overwegend zwartkoppen arriveert rond het middaguur onze opvolger, Gerrit Bochem met zijn assistent André Taam. Zij maken in tegenstelling tot Frans Schepers (die net weer was vertrokken) mooi mee hoe we een Smelleken uit het dijknetje kunnen halen. Wow, wat een vangst, nog maar de tweede van de ringgroep in ons 20-jarig bestaan... Het is een eerste kalenderjaar vrouwtje en ik ben toch weer onder de indruk van de afmetingen van deze vogel die groter is dan ik eigenlijk had verwacht.




Foto's : Smelleken.

Later vangen we ook nog een Bladkoning, de eerste van dit seizoen... André Taam ziet later nog een 2e, want ongeringd, exemplaar in de struikjes achter het slag... maar vangen, ho maar !


Foto : Bladkoning ; de eerste van het seizoen.

De hele middag blijft het onrustig onder de graspiepers in de polder. We merken dar meerdere Sperwers achter de graspiepers op het gemaaide veld aanjakkeren. Met al deze actie en de wetenschap dat dit de laatste volle dag voor Wim en mij is besluiten we om door te gaan tot in het donker. Die intentie was goed,..... maar het weer strooide weer eens roet in het eten... Precies in de schemer begon het lichtjes te regenen en die bui ging heel langzaam steeds harder. Met het koel houden van onze hoofden hebben we de netten om 20:20 uur weer gesloten. Net iets vroeger dan gepland, maar het werd toch echt te regenachtig.



Dagtotaal (nieuw geringd / teruggevangen):
------------------------------------------

Waterral 2 -
Braamsluiper - 1
Draaihals 1 -
Grasmus 1 -
Smelleken 1 -
Goudhaan 1 -
Pimpelmees 3 1
Winterkoning - 4
Koolmees - 1
Spreeuw 1 -
Fitis 10 -
Zanglijster 1 -
Tjiftjaf 8 1
Witgesterde Blauwborst 1 -
Bladkoning 1 -
Bonte Vliegenvanger 3 -
Rietzanger 1 -
Heggenmus 2 -
Kleine Karekiet 5 -
Graspieper 6 -
Zwartkop 29 4
Boompieper 1 -
Tuinfluiter 5 -
Vink 4 -
Sperwergrasmus 1 -
Groenling 1 -
-----------------------------------------------
Totaal: 101 exemplaren, 26 soorten, 13:40 uren


MEERDERE FOTO'S VLLGEN LATER....

vrijdag 15 september 2017

Vlieland 14 September 2017 : ..... na de storm.

Nou, van stilte was nog geen sprake. De hele dag volgde de ene na de andere bui en bleef er nog een stevige wind doorstaan. Dat werd dus vaak rondes langs de netten lopen, maar dat lukte allemaal prima omdat er toch niet veel vogels in de netten belandden.
Wel zagen we vandaag heel veel beweging van vooral grotere vogels als meeuwen, kiekendieven en groenpootruiters. Tijdens het lopen van een ronde stond er zelfs zo ineens een Lepelaar te slapen in het luwe hoekje bij de Carré-opstelling. Hij stond nog geen 5 meter van de netten af en we waren in staat om de vogel tot op minder dan 10 meter te naderen alvorens hij toch op de wieken ging...

Vandaag toch nog weer 2 Paapjes gevangen, een man en een vrouw. Opmerkelijk was ook de vangst van een Kneu, die vang je ook niet zo vaak...

Dagtotalen (nieuw geringd / teruggevangen) :
--------------------------------------------

Pimpelmees - / 2
Grasmus 1 / -
Koolmees 2 / 2
Roodborst 1 / -
Fitis 1 / -
Paapje 2 / -
Tjiftjaf 3 / 1
Witte Kwikstaart 1 / -
Kleine Karekiet 2 / -
Graspieper 2 / 1
Zwartkop 18 / -
Kneu 1 / -
Tuinfluiter 1 / -
---------------------------------------------
Totaal: 41 exemplaren, 13 soorten, 10:00 uren




Foto: Paap.





Foto: Grasmus, adult.

Vlieland 13 September 2017 : vroege herfststorm !

En dus werd er vandaag niet gevangen.... Al vroeg in de ochtend gierde het flink rondom het huisje en dat wakkerde in de loop van de ochtend aan tot een uur lang 10 bft. En dan mag het dus een officiële storm genoemd worden. Het werd een administratief dagje dus.....

Aan het eind van de middag was de wind iets geluwd en ben ik toch maar even een strandwandeling gaan maken. Het toch al smalle strandje van Vlieland was gereduceerd tot een strook van amper 25 meter. Flinke pollen met helmgras lagen nadat ze ergens waren losgeslagen verspreid op het strandje en er lag vooral opvallend veel Kelp, het enorm grote zeewier dat op zijn minst van de Atlantische kust van Groot Brittannië of Noorwegen afkomstig moet zijn. Tussen all aanspoelsel vond ik een vers dode Drieteenstrandloper en 2 niet zo verse ( ! ....) dode Bruinvissen (Phocoena phocoena).





Foto's : Bruinvissen (Phocoena phocoena) dood aangespoeld, boven een volwassen exemplaar en onder een subadult exemplaar.





woensdag 13 september 2017

Vlieland 12 September 2017 : wederom harde wind, minder buien.

Het weerbeeld waarin we zijn terechtgekomen is bepaald niet veelbelovend. Ook vandaag weer eigenlijk net te harde wind, ook nog eens uit de verkeerde hoek, en dan nog steeds die buien... We zijn daardoor wederom weer iets later naar de baan gefietst, maar de netten stonden om iets voor 9 uur toch open. Ditmaal was de windrichting ons weer iets gunstiger gezind dus kon alles open. Trek zal er natuurlijk amper zijn geweest, maar toch vingen we nog wel wat van de aanwezige vogeltjes. Aan de conditie van deze vogels viel inderdaad af te leiden dat het overwegend exemplaren waren die of standvogel van het eiland zijn (opnieuw een gekleurringde Pimpel van het NIOO) of doortrekkers die nog niet voldoende op krachten waren om de volgende etappe af te gaan leggen.
Zo vingen we ook de Sperwergrasmus van eergisteren weer terug. opmerkelijk was dat op diverse plaatsen ineens (lage aantallen weliswaar) Vinken aanwezig waren. we vingen er dan ook een paar vandaag.
Voorts stond de dag in het teken van pech en tegenvallers. De Graspiepers hadden er vandaag zin in om op het geluid te reageren en op het slag te gaan zitten, maar het slagnet weigerde om goed dicht te gaan. Dat werd dus prutsen en priegelen om te ontdekken waar dit euvel vandaan kon komen. Verder bleek bij aankomst op de baan al dat er slechts 1 geluidsspeler draaide, en viel gedurende de dag regelmatig de ene na de speler uit. Dit euvel bleek hem te zitten in de bedrading die kennelijk op een aantal plaatsen niet helemaal goed contact maakt.


Foto: Fitis, adult. De vogel had een dusdanig contrastrijk uiterlijk dat we even dachten met een Fluiter van doen te hebben...


Foto: Sabelsprinkhaan.


Foto: Parasolzwam. Over de top....

Na de middag arriveert de maaiploeg van de firma de Vries uit Cornjum die hier jaarlijks rond deze tijd het botanisch maaibeheer in de polder uitvoert. Korte tijd na aanvang van de klus barst het voedselfeest bij de Meeuwen en Spreeuwen los...
Wij wachten nog even af of dit enig effect zal hebben op de vangsten in de mistnetten of op het slag, maar dat blijft uit. Om 16:30 uur hebben we de netten weer dicht.







Dagtotalen (nieuw geringd/teruggevangen):
-------------------------------------------

Pimpelmees - / 1
Sperwergrasmus - / 1
Fitis 3 / 1
Braamsluiper - / 1
Tjiftjaf 5 / 1
Vink 2 / 1
Zwartkop 6 / 1
Groenling 1 / -
Tuinfluiter 2 / -
-------------------------------------------
Totaal: 26 exemplaren, 9 soorten, 6:40 uren